Legakkers Kievitsbuurten
De gemeente werkt met verschillende partners aan het herstel van de legakkers in de Kievitsbuurten in Breukelen. Het strakke patroon van legakkers en petgaten, ontstaan tussen 1830 en 1934 als gevolg van de turfwinning, is uniek in Europa. De Kievitsbuurten vormen dan ook een waardevol cultuurhistorisch landschap.
De Noordelijke Kievitsbuurt is Natuurnetwerk Nederland (NNN) gebied, de Zuidelijke Kievitsbuurt is onderdeel van het Europese Natura2000-netwerk. De gemeente neemt ook maatregelen om ervoor te zorgen dat de natuur gedijt en het een plek blijft waar recreanten graag komen. Door de legakkers te herstellen, helpen we het cultuurhistorisch landschap te behouden. Het helpt ook de waterkwaliteit te verbeteren, omdat de oevers minder snel afkalven. Zo blijven de legakkers ook goed bewaard voor de toekomst.
Legakkers herstellen en natuurvriendelijke oevers stimuleren
Om de flora en fauna in de Kievitsbuurten te stimuleren, ziet de gemeente het liefst dat bij zoveel mogelijk legakkers die nu een harde, rechtopstaande beschoeiing hebben, de beschoeiing wordt vervangen door stabiele natuurlijke oevers. Zulke oevers vormen een beschutte leefomgeving voor bijvoorbeeld insecten, kikkers, padden, kleine zoogdieren en vissen. Ook vogels als de rietzanger en karekiet voelen zich er thuis.
Sommige legakkers zijn nu deels verzonken of de randen zijn afgebrokkeld. Door op strategische plekken verzonken legakkers te herstellen, zorgen we ervoor dat de golfslag bij de achterliggende legakkers vermindert, waardoor zij beter behouden blijven.
Om te onderzoeken welk type natuurvriendelijke oever voor het herstel van de legakkers het beste werkt, begon de gemeente in 2021 met 6 proefprojecten (pilots). Deze pilots zijn uitgevoerd op onbebouwde legakkers van het Plassenschap Loosdrecht. De oevers zijn aangelegd tussen 2021 en voorjaar 2022 en tot eind 2025 gemonitord.
- De legakker van pilot 1 heeft kadasternummer BKL03F1194 en ligt in de noordelijke Kievitsbuurt. Deze legakker ligt vrijwel geheel onder water en is ontwikkeld tot waterriet.
- Voor pilot 2 zijn 2 legakkers (kadasternummers BKL03F1354b en BKL03F1354c) in de natuurzone in de zuidelijke Kievitsbuurt uitgekozen. De natuurzone is onderdeel van het Ontwikkelperspectief Kievitsbuurten. De akkers liggen in elkaars verlengde. Het doel van deze pilot was deze akkers om te bouwen tot met elkaar verbonden rieteilanden met aan de zuidkant riet en rietoevers.
- Ook pilot 3 is in de natuurzone van de zuidelijke Kievitsbuurt. De beschoeiing van deze legakker (kadasternummer BKL03F1356b) is in redelijke staat. Doel was om de omstandigheden op de akker zo te maken dat er langs de oevers (land)riet gaat groeien dat na verloop van tijd het water in groeit. De kraggen (drijvende plantensoorten) die zo ontstaan zijn het begin van verdere rietontwikkeling.
- In pilot 4 is getest of een natuurvriendelijke oever standhoudt bij een legakker die langs de erkende vaarroutes ligt in de noordelijke Kievitsbuurt. De legakkers met kadasternummers BKL03F1692 en BKL03F1188c zijn voorzien van een nieuwe voorbeschoeiing. Doel was te onderzoeken of in de vooroever rietontwikkeling plaatsvindt.
- De legakker van pilot 5 ligt ook in de noordelijke Kievitsbuurt en heeft kadasternummer BKL03F1329. Ook deze legakker heeft een eenzijdige (zuidelijke) rietoever. Het verschil met pilot 4 is dat deze legakker een heel andere beschoeiing heeft gekregen dan de beschoeiingen bij de andere pilots. Hier zijn 3 verschillende technieken van verondiepen van de vooroever toegepast. Doel is om te onderzoeken of de verschillende technieken van verondiepen (en de mate van verondiepen) verschillen opleveren in de rietontwikkeling.
- Pilot 6 ligt in de noordelijke Kievitsbuurt (kadasternummer BKL03F 1328). Het was een sterk vervallen legakker van 3,5 meter breed. Deze akker is volledig beschoeid met beschoeiing tot 1m boven waterpeil. Hier is bagger ingebracht. In september 2023 is deze in talud (kunstmatige aangelegde schuine helling) gebracht en is de talud ingeplant met rietplanten. Deze pilot was eerst onderdeel van pilot 1, maar is verplaatst naar de huidige locatie.
Vragen of zorgen?
Heb je vragen of zorgen over het werk? Wil je ons tips meegeven? Neem dan contact op met projectleider Joke Nijburg via joke.nijburg@stichtsevecht.nl(Verwijst naar een e-mailadres).